Bêkes

Diyalekt: Soranî 105
ئاە! دڵم مردوویەکی بێ قەبرە
شێعرێک پڕ لە دەردە
ئەسیری خەم و بەندە
بریندارێک پڕ لە سەبرە
دڵێک لە جنسی بەردە
تەنیایە و بێکەسە عەینی کوردە
بێکەسی واتە کەس نەبێ لەگەڵی هاوڕاز بی
باڵندەیەک بیت و بێ باڵ بی
دڵ پڕ بیت و بێ دایک بی
جوانتر بیڵێم، بێکەسی واتە کە بێ نیشتمان بی
لە ناو بێدەنگی مندا، ئاوازی من مرد
لە ناو بێکەسی خۆمدا، دڵم لێ بوو ورد
بۆ زۆرێک بوومە پرد، بڕوایان لە من برد
هەر جار کەوتینە عەرز هۆکاری ڕفێقی نامەرد
چاوەڕێم بزانم کە ئاخرییەکەی چی دەبێ
ئازادم لە خاکم یا لە ژێری خاکم
گەر ئەحیانەن ڕۆح لە ناو لەشدا نەما
لەسەر کێلم بنووسن بۆ کورد ژیا و ژیانی دا
دەژیم و دەمرم هەر ڕۆژم
شاری ئاواتمان پڕ لە تەپ و تۆزن
لافاوی خەمە لە شاری سۆزم
دەمێکە بێ جوابە نیزا و نوێژم

دووبارە لەسەر پێم، دوای هەزاران برین
دووبارە دڵ پارچە پارچەیە و خوێنین
دووبارە هەزار چەقەڵ هان لە کەمین
دووبارە دووبارە دیسان شاعرێکی ئاوارە
ئەژیم بەم خەیاڵە کە دوای زستان بەهارە
شین ئەبینەوە دانە دانە دڕووی چاوی نەیاره
ئەمە تۆڵەی خەزانە هاواری ئەم هەوارە
هەر گەڵایەک لەم دارە چیرۆکێک پڕ لە ئازارە

ئاە! هاوارەکانی دڵم بوون بە شیعر
بوون بە دێڕ بۆ حاڵی وڵاتم
فرمێسکم بوو بە خوێن
بێ کەسین
دونیا چاوی روو بە مە بووە کوێر
عەسابم نیە، تووڕەم
هەرچی ئەنووسم هەر جوێن
غەریبی خاک و ئاڵا و وڵاتی خۆمم
غەریبی زمانی خۆمم
غەریبی شاری خۆمم
ئەسیری خەمی بوونم
بە دیلی مێژووی کۆنم
کەی دێت و نجاتم بات ئاسۆی ڕوونم
هەر ڕۆژ دە جار ئەدرێم لە سێدارە
ئاواتەکانم بۆ وڵات سزایان تیرباره
چەقۆم لێدەن خوێنم لێ نایەت
ئەمجارە بۆم عادی بووە
هاوڕێمن ئەم زام و خەممانە
بۆیە بێدەنگم، بێڕەنگم، بێ هەستم
تاڵی مەیە لەم درۆیانەدا من مەستم
چیرۆکێکی بێ کۆتایی و پڕ لە دەردن
ڕیشەی ئەو شێعرانە دڵێکی شکا و سەردن
چەنێکە ئاواتەکانم بۆتە خەیاڵ
ئەژیم بە حەسرەتۆ لە ناو وێرانەماڵ
بێ وڵاتی یەک دانە پیرەوڵات
ئاخ و هەزار ئاخ لە نیشتمان!
دووبارە لەسەر پێم، دوای هەزاران برین
دووبارە دڵ پارچە پارچەیە و خوێنین
دووبارە هەزار چەقەڵ هان لە کەمین
دووبارە دووبارە دیسان شاعرێکی ئاوارە
ئەژیم بەم خەیاڵە کە دوای زستان بەهارە
شین ئەبینەوە دانە دانە دڕووی چاوی نەیاره
ئەمە تۆڵەی خەزانە هاواری ئەم هەوارە
هەر گەڵایەک لەم دارە چیرۆکێک پڕ لە ئازارە
ئاە! dilim mirdûyekî bê qebre
Şêrêk pir le derde
Esîrî xem û bende
Birîndarêk pir le sebre
Dilêk le cinsî berde
Tenyaye û bêkese eynî kurde
Bêkesî wate kes nebê legelî hawraz bî
Balindeyek bît û bê bal bî
Dil pir bît û bê dayk bî
Cwantir bîlêm, bêkesî wate ke bê nîştiman bî
Le naw bêdengî minda, awazî min mird
Le naw bêkesî xomda, dilim lê bû wird
Bo zorêk bûme pird, birwayan le min bird
Her car kewtîne erz hokarî rifêqî namerd
Çawerêm bizanim ke axrîyekey çî debê
Azadim le xakim ya le jêrî xakim
Ger ehyanen roh le naw leşda nema
Leser kêlim binûsin bo kurd jya û jyanî da
Dejîm û demirim her rojim
Şarî awatman pir le tep û tozin
Lafawî xeme le şarî sozim
Demêke bê cwabe nîza û nwêjim

Dûbare leser pêm, dway hezaran birîn
Dûbare dil parçe parçeye û xwênîn
Dûbare hezar çeqel han le kemîn
Dûbare dûbare dîsan şa'rêkî aware
Ejîm bem xeyale ke dway zistan behare
Şîn ebînewe dane dane dirûy çawî neyarh
Eme toley xezane hawarî em heware
Her gelayek lem dare çîrokêk pir le azare

ئاە! hawarekanî dilim bûn be şîir
Bûn be dêr bo halî wilatim
Firmêskim bû be xwên
Bê kesîn
Dunya çawî rû be me buwe kwêr
Esabim nye, tûrem
Herçî enûsim her cwên
Xerîbî xak û ala û wilatî xomim
Xerîbî zimanî xomim
Xerîbî şarî xomim
Esîrî xemî bûnim
Be dîlî mêjûy konim
Key dêt û nicatim bat asoy rûnim
Her roj de car edrêm le sêdare
Awatekanim bo wilat sizayan tîrbarh
Çeqom lêden xwênim lê nayet
Emcare bom adî buwe
Hawrêmin em zam û xemmane
Boye bêdengim, bêrengim, bê hestim
Talî meye lem diroyaneda min mestim
Çîrokêkî bê kotayî û pir le derdin
Rîşey ew şêrane dilêkî şika û serdin
Çenêke awatekanim bote xeyal
Ejîm be hesreto le naw wêranemal
Bê wilatî yek dane pîrewlat
Ax û hezar ax le nîştiman!
Dûbare leser pêm, dway hezaran birîn
Dûbare dil parçe parçeye û xwênîn
Dûbare hezar çeqel han le kemîn
Dûbare dûbare dîsan şa'rêkî aware
Ejîm bem xeyale ke dway zistan behare
Şîn ebînewe dane dane dirûy çawî neyarh
Eme toley xezane hawarî em heware
Her gelayek lem dare çîrokêk pir le azare

Rapora çewtî